sluiten

bitterlemon.eu
Kosovo Recht op afscheiding versus territoriale integriteit

http://www.bitterlemon.eu/pages/Post.aspx?74e7368a-a9b6-4e2a-9582-215cee7352ba

maandag 30 november 2009 15:02 door: Jonathan van Tongeren

Het Internationaal Gerechtshof (ICJ) houdt vanaf morgen mondelinge hoorzittingen over de legaliteit van de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van de Servische provincie Kosovo vorig jaar, zo meldt het Nederlands Dagblad vandaag. Vanuit het Internationaal Recht beschouwd was de eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van de Kosovo verre van legaal en de hele toedracht laat zien dat internationaal niet het Internationaal Recht geldt, maar veeleer het recht van de sterkste.

In het Internationaal Recht ligt de nadruk op territoriale integriteit, in het geval van de Kosovo die van Joegoslavië en rechtsopvolger Servië. De overheersende mening onder de deskundigen in het Internationaal Recht is dat een offensief zelfbestemmingsrecht voor bevolkingsgroepen moet worden afgewezen om dat het strijdig is met het defensieve zelfbestemmingsrecht van de staat waarvan wordt afgescheiden. Wat daar doorgaans tegen in wordt gebracht is dat er sprake kan zijn van ernstige discriminatie van de minderheidsgroep, waarbij sprake is van fundamentele mensenrechtenschendingen en uitsluiting van het politieke proces.

Toen de Verenigde Staten en anderen dan ook besloten tot bombardementen op Joegoslavië werd aangevoerd dat er in de Kosovo op grote schaal etnische zuiveringen zouden plaats vinden. Na de bezetting van de Kosovo is echter nooit aangetoond dat daar onder het oude bewind etnische zuiveringen hebben plaats gevonden. Dat etnische Albanezen niet van het politieke proces waren uitgesloten staat vast, aangezien er partijen waren die hen vertegenwoordigden in diverse volksvertegenwoordigingen.

De eenzijdige onafhankelijkheidsverklaring van Kosovo vond pas plaats na de bezetting door de Amerikanen et al. De eventuele gronden die er dus zouden kunnen zijn voor afscheiding waren toen reeds weggenomen, als ze er al geweest zijn en dat is nog altijd niet aangetoond. Hoedanook was er van toen af geen dringende noodzaak meer voor afscheiding. Tijdens de bezetting door de westerse bondgenoten hebben er echter wel mensenrechtenschendingen plaats gevonden, zo zijn er kerken en kloosters vernield. Hier horen we echter niemand over, want sinds Srebrenica menen de Nederlanders collectief dat de Serviërs overal schuldig aan zijn. Zo ook minister Verhagen die meent de mensenrechten een dienst te bewijzen door de toetreding van heel voormalig Joegoslavië tot de Europese Unie toe te juichen, behalve die van Servië, maar dat terzijde.

Het Nederlands Dagblad geeft terecht aan dat: "De vijftien magistraten bij het Internationaal Gerechtshof [..] met een dilemma [zitten]. Ze kunnen stellen dat het internationaal recht niets met de vraagstelling te maken heeft om zo een inhoudelijk oordeel uit de weg te gaan. Ze kunnen ook stellen dat landen de onafhankelijkheid van Kosovo niet hadden mogen erkennen. In beide gevallen schiet Servië er praktisch weinig mee op. Landen zullen de erkenning van Kosovo niet terugdraaien, denkt Professor Andre Nollkaemper, hoogleraar internationaal recht aan de Universiteit van Amsterdam. Bovendien geeft het hof alleen een vrijblijvend advies aan de VN. Indien Servië in het gelijk wordt gesteld betekent dat hoogstens gezichtsverlies voor de landen die een onafhankelijk Kosovo steunen."

Met andere woorden, het Hof moet vooral rekening houden met allerlei politieke overwegingen. Een eerlijke uitspraak, namelijk dat het uitroepen van de onafhankelijkheid van de Kosovo door Hacim Thaci c.s. illegaal was, zal mensen automatisch af doen vragen of eerder de invasie van Joegoslavië door de Verenigde Staten et al. wel gerechtvaardigd was en of de Amerikaanse bombardementen op Joegoslavië niet illegaal waren. Vult u de antwoorden zelf maar in.